+९७७-९८५५०१८११८
logo
विचार/दृष्टिकोण

वन डढेलो : कारण, प्रभाव र व्यवस्थापन



विचार/दृष्टिकोण   116 पटक पढिएको   टंक नारायण श्रेष्ठ    २०७४ चैत्र १२ सोमबार  

चैत्र १२ सोमबार, हेटौंडा । नेपाल वन डढेलो व्यवस्थापन च्याप्टरले आफ्नो फेसबुक वालमा नासाको तथ्यांकलाई आधार मानी स्टाटस पोष्ट गर्दै गत चैत्र ५ देखि ९ गतेसम्मको पाँचदिनको अवधिमा नेपालका १२५ स्थानमा विभिन्न स्तरका वन डढेलो देखा परेको बतायो । उसले गएको पुष, माघ महिनादेखि नै वन डढेलोको अनुगमन गरिरहेको छ । त्यस अनुसार गएको पुष १ गतेदेखि चैत्र ८ गतेसम्मको अवधिमा नेपालमा मात्र ७०१ वटा वन डढेलोको घटनाहरु भए । औसतमा प्रति २४ घण्टा करीव ४७ ठाउँमा अथवा पटक डढेलो लागेको देखियो ।

हरेक वर्ष विशेष गरी चैत्रदेखि जेठसम्म नेपालको वनजंगल वन डढेलोको बढी नै चपेटामा पर्ने गरेको छ । यसै बीच नेपाल सरकारले चैत्र १ देखि ७ गतेको अवधिलाई डढेलो सप्ताह घोषणा ग¥यो । यसबीच डढेलो व्यवस्थापनको विषयमा जनचेतना अभिवृद्धिको लागि सरोकारवालाहरुसँग अन्तरकृया, समूह स्तरमा डढेलो सचेतना गोष्ठी तथा तालीमहरु र कर्मचारी तहमा समेत डढेलो व्यवस्थापन सम्वन्धी कार्यक्रम आयोजना गरिएका छन् । जिल्ला वन कार्यालय मकवानपूरले यस वर्ष पनि जिल्लाका पाँच वटा सामुदायिक वन उपभोक्ता समूहहरुलाई डढेलो व्यवस्थापन औजारहरु वितरण गर्रयो । यसका साथै डढेलो व्यवस्थापन सम्वन्धी नमूना अभ्यास पनि आयोजना गरेको थियो । सदरमुकामकै चौकीटोलको सुन्दर सामुदायिक वन उपभोक्ता समूहका डढेलो नियन्त्रण दस्ताले उक्त अभ्यासको प्रदर्शन गरेको थियो । यो प्रसंग अहिलेलाई यति नै । 

आगो मानिसलाई नभई नहुने शक्तिको श्रोत हो । मानिसलाई आगो जन्मदेखि मृत्युपर्यन्त आवश्यक छ । आगोको विविध रुपहरु हुन्छन् । भान्साको चुलोमा भए अगेनो, चितामा बाले दागवत्ती, वस्तीमा लागे आगलागी र वनमा लागे वन डढेलो । वनमा वोट विरुवा, माटो, वन्यजन्तु र ढलापडा काष्ठ र गैरकाष्ठ पैदावारलाई खरानी पार्ने गरी सल्केको आगोलाई वन डढेलो भनौं । अझ वन डढेलो भनेको वनमै लाग्ने अनियन्त्रित आगोलाई मानिन्छ । 

वन डढेलो लाग्नको लागि मुख्यतया तीन तत्वहरु आगो, इन्धन र हावा आवश्यकता पर्दछ । आगो भन्नाले आगोको श्रोतहरु हुन् । उदाहरणको लागि सलाइ, लाइटर, दाउराको अगुल्टो, बिजुलीको झिल्का, चट्याङको झिल्का आदि । त्यस्तै इन्धन भनेको मट्टितेल, वनको भूइँमा रहेका सुकेका पत्कर र हाँगाबिंगा लगायतका प्रज्वलनशील बस्तुहरु हुन् । हावामा अक्सिजन २१ प्रतिशत, नाइट्रोजन ७८ र अरु ग्याँसहरु १ प्रतिशत जति हुन्छन् । आगो लाग्नलाई अक्सिजन आवश्यक पर्दछ । यी तीन चीज भएपछि जहाँ पनि जहिले पनि आगो लाग्दछ । वनमा लागे वन डढेलो र वस्तीमा लागे आगलागी । 


सम्बन्धित तस्बिरहरु




  • आधुनिक निरन्तर १४ औं पटक जिल्ला प्रथम, खुसीयालीमा बजार परिक्रमा

    हेटौडा, ११ असार । सामुदायिक विद्यालय तर्फ लगातार मकवानपुरमा १४ औं पटक श्री आधुनिक राष्ट्रिय माध्यामिक विद्यालय प्रथम हुन सफल भएको छ । उक्त खुसीयालीमा आज विद्यार्थी,शिक्षक,कर्मचारी तथा अभिभावकको सहभागितामा हेटौडा बजार परिक्रमा गरिएको थियो ।
    स्थानीय समाचार
    194     २०७५ आषाढ ११ सोमबार
  • बकैयाले दियो भौतिक पूर्वाधारमा जोड

    बकैया,११ असार । मकवानपुरको सबैभन्दा ठूलो गाउपालिकाको रुपमा रहेको बकैया गाउपालिकाले पाचवटा प्रमुख योजनाहरु आफ्नो नीति तथा कार्यक्रममा महत्वको साथ राखिएको छ ।
    स्थानीय समाचार
    22     २०७५ आषाढ ११ सोमबार
  • हेटौंडा उपमहानगरपालिकाको तेस्रो नगरसभा, कुन क्षेत्रमा कति बजेट?

    हेटौंडा,१० असारः हेटौंडा उपमहानगरपालिकाको तेस्रो नगरसभा सम्पन्न भएको छ । सभामा उपमेयर मीनाकुमारी लामाले आगामी आर्थिक वर्षको लागि करिब १ अर्ब ६३ करोड ४ लाख ५७ हजार रुपैयाँको अनुमानित बजेट प्रस्ताव पेश गर्नुभएको छ ।
    स्थानीय समाचार
    248     २०७५ आषाढ १० आइतवार
  • आफूमाथि श्रमशोषण भएको शिक्षिकाको दावी

    बारा,१० असार । आफू कार्यरत बिद्यालयका प्रध्यानाध्यापक र ब्याबस्थापन समितिले शिक्षिकाहरुको श्रमशोषण गरेको शिक्षिकाहरुले बताएका छन् ।
    स्थानीय समाचार
    161     २०७५ आषाढ १० आइतवार
  • गितावर आधारभुत बिद्यालय समुदायलाइ हस्तान्तरण

    बकैया,१० फागुन मकवानपुर । पूर्बी मकवानपुरको बकैया गाउँपालिका पावसस्थित विद्यालयको नवनिर्मित भवन बिद्यालयलाइ हस्तान्तरण गरेको छ ।
    शिक्षा/स्वास्थ्य
    2047     यादव चौलागाईं
  • खुल्यो सानिमा बैंकको ५९औं साखा किस्पाङ गाउँपालिकामा ।

    २५ जेष्ठ, नुवाकोट । सरकारले एक गाउँपालिकामा एक बैंक खोल्ने प्राबधान ल्याए संगै नुवाकोटको किस्पाङ गाउँपालिका ३ काहुले मा सानिमा बैंकले आफ्नो ५९ औं शाखा स्थापना गरेको छ ।
    अर्थ/बाणिज्य
    1512     -कृष्णप्रसाद भट्ट
  • बाराका बाढी प्रभावित क्षेत्रका बिरामी औषधोपचार अभावमा

    भाद्र १० शनिवार, बारा बाढी र डुवान पिडित बिरामीको चाप बढदै गएको बेला जिल्ला अस्पताल कलैयमा औषधि र स्वास्थ्यकर्मीको सेवा अभावमा सर्वसाधारण मार्कामा परेका छन ।
    शिक्षा/स्वास्थ्य
    1233     सागर घोरसाइने
  • भनाइ र गराई एउटै भएको व्यक्तित्व: श्यामप्रसाद

    हेटौंडा अनलाईन हामीमाझ अहिले धेरैथरीका महानुभावहरु पाइन्छ । अर्थात वरिपरि विभिन्न थरीका व्यवहार, विचार भएका मानिसहरुको झुण्ड छ भन्दा फरक पर्दैन । ती मध्ये दुईथरी मानिसलाई मात्र यहाँ चर्चाको विषय बनाइरहेको छु ।
    विचार/दृष्टिकोण
    898     नानीमैया विष्ट
सम्पर्क

हेडम्बा पब्लिकेशन प्रा.लि.

द्वारा सन्चालित ईहेटौंडा अनलाइन
ठेगाना: हेटौडा, -४, मकवानपुर, नेपाल
+९७७-९८५५०१८११८, ९८५५०८५१२३
ehetaudaonline@gmail.com
संस्था दर्ता
कम्पनी दर्ता नं. : १६८१५२/०७३/०७४
प्यान दर्ता नं. : ६०५९५४०७८
प्रेस काउन्सिल दर्ता नं. : २३१५/०७४/०७५
हाम्रो समुह

नानीमैया बिष्ट

सम्पादक, +९७७-९८५५०१८११८

शुभलक्ष्मी विश्वकर्मा

सह-सम्पादक, +९७७-९८५५०८५१२३

कौशल पाण्डे

सल्लाहकार, +९७७-९८
more...
सोसल मिडिया
Facebook
Twitter
Youtube
संचालन तथा प्रायोजनको हक सर्बाधिकार © ईहेटौंडा अनलाइन, हेटौंडा २०७४ मा सुरक्षित रहनेछ ।
Powered by: ExNet  
Top